Gdu Disk Usage Analyzer installeren en gebruiken op Ubuntu 20.04

Linux heeft veel gereedschappen en commando’s om het schijfgebruik te controleren. Sommige van deze gereedschappen en commando’s worden voorgeïnstalleerd geleverd. Kijk eens naar de volgende lijst van commando’s om informatie over schijfgebruik te controleren, deze zijn standaard op veel Linux distro’s te vinden:

  • df: toont het gebruik van de schijfruimte van het bestandssysteem.
  • du: schat het schijfgebruik voor bestanden, mappen.
  • ls -al: toont de hele inhoud van een map.
  • stat: toont de status van een bestand en bestandssysteem.

Ubuntu heeft ook een GUI-gebaseerd hulpmiddel dat ‘Disk Usage Analyzer’ heet om het schijfgebruik te analyseren. Evenzo is er een ander hulpmiddel ‘GDU Disk Usage Analyzer’ om het schijfgebruik te bekijken op veel Linux-gebaseerde distro’s en macOS.

GDU is geschreven in de taal ‘Go’ en de officiële GitHub pagina kadert het als ‘Pretty fast disk usage analyzer’ vooral voor SSD’s. Het werkt ook voor HDD’s maar de prestaties zijn niet zo efficiënt als bij SDD.

Wat zullen we behandelen

In deze gids laat ik je zien hoe je de GDU Disk Usage Analyzer kunt installeren en gebruiken op Ubuntu 20.04. Laten we met deze gids aan de slag gaan.

Vereisten

  • Internet toegang voor het ophalen van diverse bestanden.
  • Gebruikersaccount met ‘sudo’ toegang.

Installeren van GDU Disk Usage Analyzer op Ubuntu 20.04

Installatie met behulp van een archiefbestand

Stap 1. De officiële GitHub pagina geeft een download link voor het archiefbestand voor GDU. Om het bestand te downloaden volg je het commando:

wget https://github.com/dundee/gdu/releases/latest/download/gdu_linux_amd64.tgz

GDU downloaden

Stap 2. Pak nu het gedownloade tar uit met het commando:

tar xzf gdu_linux_amd64.tgz

Tar bestand uitpakken

Stap 3. Maak het uitgepakte bestand uitvoerbaar met:

sudo chmod +x gdu_linux_amd64

Stap 4. Verplaats het uitgepakte bestand naar de map /usr/bin/, die de meeste uitvoerbare bestanden bevat:

sudo mv gdu_linux_amd64 /usr/bin/gdu

Stap 5. Als alles correct is ingesteld, kunnen we de installatie verifiëren, controleer de versie van gdu met het commando:

gdu --version

Bestand uitvoerbaar maken en versie controleren

GDU verwijderen

Om GDU te verwijderen, moeten we eenvoudig het GDU uitvoerbare bestand uit de directory ‘/usr/bin/’ verwijderen met het commando:

sudo rm /usr/bin/gdu

GDU verwijderen

Installatie met Snap repository

GDU kan ook geïnstalleerd worden met Snap packages die al zijn afhankelijkheden bevatten. Snap packages of kortweg Snaps kunnen geïnstalleerd worden uit de Snap Store. Snap wordt vooraf geleverd bij veel populaire Linux distributies, waaronder Ubuntu 18.04 LTS (Bionic Beaver) en Ubuntu 20.04 LTS (Focal Fossa). Om te controleren kun je het commando ‘snap –version’ gebruiken en verifiëren.

Stap 1. Als Snap niet op je systeem aanwezig is, kun je het installeren met de onderstaande twee commando’s:

sudo apt update
sudo apt install snapd

Stap 2. Log na het bovenstaande commando uit en log weer in om het pad van snap op de juiste manier bij te werken.

Stap 3. Installeer nu gdu met het commando:

sudo snap install gdu-disk-usage-analyzer

Snap installeer GDU
Stap 4. Om verschillende instellingen voor GDU te herstellen, voer je de volgende commando’s uit:

snap connect gdu-disk-usage-analyzer:mount-observe :mount-observe
snap connect gdu-disk-usage-analyzer:system-backup :system-backup
snap alias gdu-disk-usage-analyzer.gdu gdu

GDU instellen met Snap
Dat is alles voor het installeren van GDU Disk Usage Analyzer op Ubuntu 20.04.

Laten we, nu GDU geïnstalleerd is, snel het gebruik van verschillende opties die het biedt controleren, geef gewoon de ‘help’ optie als argument:

gdu --help

Voorbeeld uitvoer:

Usage:
  gdu [directory_to_scan] [flags]

Flags:
  -h, --help                          help for gdu
  -i, --ignore-dirs strings           Absolute paths to ignore (separated by comma) (default [/proc,/dev,/sys,/run])
  -I, --ignore-dirs-pattern strings   Absolute path patterns to ignore (separated by comma)
  -l, --log-file string               Path to a logfile (default "/dev/null")
  -m, --max-cores int                 Set max cores that GDU will use. 3 cores available (default 3)
  -c, --no-color                      Do not use colorized output
  -x, --no-cross                      Do not cross filesystem boundaries
  -H, --no-hidden                     Ignore hidden directories (beginning with dot)
  -p, --no-progress                   Do not show progress in non-interactive mode
  -n, --non-interactive               Do not run in interactive mode
  -a, --show-apparent-size            Show apparent size
  -d, --show-disks                    Show all mounted disks
  -v, --version                       Print version

GDU help optie

Gebruik van GDU Schijfgebruiksanalysator

1. Als geen argument (commandoregeloptie) wordt gebruikt, scant GDU de huidige directory waarin je werkt. Als we bv. dit commando op de home directory terminal uitvoeren, krijgen we de volgende resultaten:

GDU zonder enig argument
2. In het geval dat dit commando op een andere map moet worden uitgevoerd, geef je het pad voor die map op bij het commando:

$ gdu /home/howtoforge/Downloads

GDU met pad van een directory
3. Om tussen verschillende mappen te navigeren, gebruikt de GDU interface pijltjestoetsen. Om bv. binnen de map ‘Download’ te gaan gebruik je de pijl vooruit en om er naar terug te keren de pijl terug.

4. Om te zien, hoeveel schijf er gebruikt wordt en hoeveel vrije ruimte er is voor alle aangekoppelde schijven, kunnen we het commando gebruiken:

gdu -d

GDU toont bezetting voor aangekoppelde schijven
In de bovenstaande afbeelding zien we de details van de aangekoppelde schijven.

5. Om alleen de schijnbare grootte te tonen, gebruik je:

gdu -a

GDU met alleen schijnbare grootte
6. Om het kleurenschema in te stellen op wit/grijs/zwart, gebruik je:

gdu -c /path/to/folder

GDU kleurenschema verandering
7. Tijdens het uitvoeren van GDU kunnen voor de naam van bestanden en mappen verschillende vlaggen verschijnen. Deze vlaggen hebben een speciale betekenis zoals hieronder aangegeven:

  • ‘!’ : duidt op een fout tijdens een leesbewerking voor een directory.
  • ‘.’ : wijst op een fout tijdens een leesoperatie voor een subdirectory.
  • ‘@’ : Geeft aan dat het bestand een symlink of een socket is.
  • ‘H’ : Geeft aan dat hetzelfde bestand al geteld was (hard link).
  • ‘e’ : Geeft aan dat de directory leeg is.

Conclusie

Een dagelijkse taak van een systeembeheerder is het bewaken van het gebruik van schijfruimte. Dit helpt bij het beslissen of er voldoende ruimte is voor het draaien en installeren van een toepassing, het controleren van ruimte voor systeem-back-up, het wissen van overbodige bestanden enz. GDU is een heel eenvoudig te gebruiken maar efficiënt programma om schijfruimte te bewaken.